AI mu buhinzi, ubuvuzi n’uburezi: Bénin n’u Rwanda birashakira hamwe aho gufatanya

Ibanze ·

Minisitiri Paula Ingabire na Minisitiri Mahuna Akplogan wa Bénin bahana ibiganza bamwenyura, inyuma yabo hari urukuta rw’umukara n’ibimera

Minisitiri Paula Ingabire na mugenzi we wa Bénin, Mahuna Akplogan, bahuriye i New York ku ruhande rwa UNGA81, baganira ku bufatanye mu bwenge buhangano (AI) bugamije kugeza ku baturage inyungu zigaragara mu buhinzi, ubuvuzi n’uburezi.

Minisitiri w’Ikoranabuhanga n’Inovasiyo, Paula Ingabire, yagiranye ibiganiro na mugenzi we wa Bénin ushinzwe Guhindura Imikorere hifashishijwe Ikoranabuhanga n’Inovasiyo, Mahuna Akplogan, byibanze ku buryo ibihugu byombi byarushaho gufatanya mu by’ubwenge buhangano (AI) no mu guhindura imikorere hifashishijwe ikoranabuhanga. Ibi biganiro byabereye i New York muri Leta Zunze Ubumwe za Amerika, ku ruhande rw’Inteko Rusange ya 81 y’Umuryango w’Abibumbye (UNGA81), nk’uko Minisiteri y’Ikoranabuhanga n’Inovasiyo (MINICT) yabitangaje ku wa Kabiri, tariki ya 22 Nzeri 2026.

Ibikorwaremezo, amakuru n’ubumenyi ku meza y’ibiganiro

Nk’uko MINICT yabitangaje, ibiganiro byibanze ku bikorwaremezo bya AI, ku makuru (data), ku guteza imbere ubumenyi, ndetse no ku buryo AI yakoreshwa mu buryo bufatika mu nzego zirimo ubuhinzi, ubuvuzi n’uburezi. Minisiteri yavuze ko impande zombi zihuriye ku ntego yo “guhindura AI ibisubizo bigeza ku baturage inyungu zigaragara.”

Ba minisitiri bombi kandi barebeye hamwe amahirwe y’ubushakashatsi buhuriweho, kubaka ubushobozi, gufatanya mu bijyanye n’amakuru, ndetse no gukorana n’ibigo mpuzamahanga by’ikoranabuhanga. MINICT yise iyi nama “intambwe ikomeye iganisha ku kubaka ubufatanye bw’u Rwanda na Bénin mu bwenge buhangano no mu guhindura imikorere hifashishijwe ikoranabuhanga, no kugaragaza inzego zifatika zo gufatanyamo.”

Ikinyamakuru We Are Tech Africa cyanditse ko nta masezerano cyangwa umushinga uhuriweho wihariye byahise bitangazwa nyuma y’ibi biganiro, ariko ko bifungura inzira yo guhuriza hamwe bumwe mu bumenyi, amikoro n’ubunararibonye by’ibihugu byombi.

Ibihugu byombi bifite politiki zabyo za AI

U Rwanda na Bénin bisanzwe bifite imirongo ngenderwaho yabyo mu by’ubwenge buhangano. Nk’uko We Are Tech Africa ibivuga, Bénin yemeje muri Mutarama 2023 Ingamba z’Igihugu z’Ubwenge Buhangano n’Amakuru Manini (big data) zireba imyaka ya 2023–2027, ziteganya guteza imbere ubumenyi, ibikorwaremezo by’ubushakashatsi no gukoresha AI mu nzego zitandukanye z’ubukungu n’imibereho. U Rwanda na rwo rwemeje mu 2023 Politiki y’Igihugu y’Ubwenge Buhangano, ishyira imbere ubumenyi, ibikorwaremezo, amakuru n’ubufatanye, naho mu 2026 Guverinoma yemeje ishyirwaho ry’Ikigo cy’Igihugu gishinzwe AI.

Mahuna Akplogan yagizwe Minisitiri muri Gicurasi 2026, muri Guverinoma nshya ya Perezida Romuald Wadagni, ahabwa n’inshingano zo gukurikirana Ingamba z’Igihugu za AI. Ikigo cy’itangazamakuru Ecofin Agency kivuga ko afite impamyabumenyi y’injeniyeri mu bumenyi bwa mudasobwa yakuye muri Kaminuza y’Ikoranabuhanga ya Compiègne mu Bufaransa mu 2008, n’impamyabumenyi y’ikirenga (PhD) mu bwenge buhangano yakuye muri Kaminuza ya Toulouse mu 2013. Muri Kanama 2024 yari yarinjiye muri Sèmè City, ihuriro ry’inovasiyo n’ihangwa ry’imishinga y’ikoranabuhanga riri i Cotonou, aho yagize uruhare mu guteza imbere urwego rw’ikoranabuhanga rwa Bénin. Paula Ingabire we ayobora MINICT kuva mu Ukwakira 2018.

Umubano umaze imyaka mu ikoranabuhanga

Ubufatanye bw’u Rwanda na Bénin mu ikoranabuhanga si bushya. KT Press yanditse ko mu nama ya mbere ya Komisiyo Ihuriweho y’ibihugu byombi yabereye i Rubavu muri Nzeri 2017, hasinywe amasezerano arimo ayerekeye ikoranabuhanga n’itumanaho (ICT), naho mu ruzinduko Perezida Paul Kagame yagiriye muri Bénin mu 2023 hasinywa andi arimo ayerekeye iterambere ry’ikoranabuhanga.

Ibi biganiro bya ba minisitiri bibaye nyuma y’iminsi mike gusa Perezida Wadagni asoje uruzinduko rw’iminsi ibiri yagiriye mu Rwanda ku wa 16 na 17 Nzeri 2026. Nyuma y’ibiganiro bagiranye muri Village Urugwiro, Perezida Kagame na mugenzi we Wadagni basabye intumwa z’ibihugu byombi gushimangira ubufatanye busanzwe no guteza imbere inzego nshya zo gufatanyamo, “hibandwa ku guhindura ibyihutirwa bihuriweho umusaruro ufatika,” nk’uko Ibiro by’Umukuru w’Igihugu byabitangaje.

IBANZE.com

Fungura JavaScript kugira ngo ukoreshe urubuga rwose.

Subira ahabanza