Seychelles n’u Rwanda byaganiriye ku mubano w’ibihugu byombi

Ibanze ·

Minisitiri Olivier J.P. Nduhungirehe na Barry Faure, Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga wa Seychelles

Minisitiri Olivier J.P. Nduhungirehe na mugenzi we wa Seychelles, Amb. Barry Faure, bahuriye i New York ku ruhande rwa UNGA81, baganira ku kwagura ubufatanye no kuri Francophonie, mu gihe u Rwanda rushakira Louise Mushikiwabo manda ya gatatu muri OIF.

Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga n’Ubutwererane, Olivier J.P. Nduhungirehe, yagiranye ibiganiro na Amb. Barry Faure, Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga n’Abanyaseychelles baba mu mahanga, ku ruhande rw’Inteko Rusange ya 81 y’Umuryango w’Abibumbye (UNGA81) i New York. Abo bayobozi baganiriye ku mubano w’u Rwanda na Seychelles, ku kwagura ubufatanye no kuri Francophonie, mu gihe u Rwanda rushakira Louise Mushikiwabo manda ya gatatu ku buyobozi bw’Umuryango Mpuzamahanga w’Ibihugu Bivuga Igifaransa (OIF).

Minisiteri y’Ububanyi n’Amahanga n’Ubutwererane (MINAFFET) yatangaje ibyo biganiro ku wa 24 Nzeri 2026, ivuga ko abo baminisitiri “baganiriye ku mubano w’ibihugu byombi n’amahirwe yo kurushaho kwagura ubufatanye, banungurana ibitekerezo ku byo bihuriyeho bishyira imbere ku rwego rw’akarere n’urw’isi.” Ibyo biganiro byabaye mu munsi Minisitiri Nduhungirehe yari afitemo inama nyinshi i New York.

Mu butumwa yanyujije kuri X, Minisitiri Nduhungirehe yavuze ko ibiganiro yagiranye na mugenzi we wa Seychelles byibanze nanone “ku mubano w’ibihugu byacu no kuri Francophonie.”

Amatora y’Umunyamabanga Mukuru wa OIF

Nk’uko OIF ibitangaza, Umunyamabanga Mukuru uzayobora uwo muryango muri manda ya 2027–2030 azatorwa n’Abakuru b’Ibihugu na za Guverinoma b’ibihugu 53 binyamuryango byuzuye, ku wa 16 Ugushyingo 2026, mu Nama ya 20 ya Francophonie izabera i Phnom Penh muri Cambodge. Abakandida ni bane, baturuka muri Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo, Mauritania, Romania n’u Rwanda. Umukandida w’u Rwanda ni Louise Mushikiwabo, watorewe kuyobora OIF mu 2018 akongera gutorwa mu 2022. Nk’uko The New Times yabyanditse, aramutse atsinze yaba abaye Umunyamabanga Mukuru wa kabiri mu mateka y’uwo muryango uyoboye manda eshatu.

Iyo kandidatire u Rwanda rwari rwarayigejeje no kuri Seychelles. Muri Werurwe 2026, Minisitiri w’Abakozi ba Leta n’Umurimo, Christine Nkulikiyinka, wari intumwa yihariye ya Perezida Paul Kagame, yakiriwe na Visi Perezida wa Seychelles, Sébastien Pillay. Nk’uko The New Times yabitangaje, baganiriye kuri kandidatire ya Mushikiwabo no ku kwagura umubano binyuze mu gushyira mu bikorwa amasezerano asanzweho mu buhinzi no mu bukerarugendo burambye. Ibiro bya Perezida wa Seychelles byatangaje ko Visi Perezida Pillay yatanze igitekerezo cy’uko hashyirwaho ushinzwe by’umwihariko guhuza ibikorwa bihuriweho n’ibihugu byombi, kandi ko baganiriye ku mahirwe yo kugeza ku isoko ry’u Rwanda ibikomoka ku nyanja bya Seychelles.

Umubano ushingiye ku masezerano ya 2023

Umubano w’ibihugu byombi washimangiwe n’uruzinduko rwa Leta rw’iminsi ibiri Perezida Kagame yatangiye muri Seychelles ku wa 28 Kamena 2023, ku butumire bwa Perezida Wavel Ramkalawan wayoboraga icyo gihugu icyo gihe. Yari n’umushyitsi w’icyubahiro mu birori by’Umunsi Mukuru w’Igihugu wa Seychelles. Muri urwo ruzinduko, ibihugu byombi byasinye amasezerano yo gukuraho visa, n’andi y’ubufatanye mu by’ingabo n’umutekano, kubahiriza amategeko, ubuhinzi, ubuzima n’ubukerarugendo.

Icyo gihe, nk’uko The New Times yabitangaje, Perezida Ramkalawan yagize ati: “Tubona ko no mu rwego rw’ubuhinzi, u Rwanda rwongera kugaragaza ko ruri ku isonga ku mugabane w’Afurika, kandi Seychelles nto yifuza kwigira kuri ubwo bunararibonye.” Yavuze kandi ko bemeranyije ko abapolisi ba Seychelles bazajya bakoresha ibikorwaremezo by’amashuri y’igipolisi y’u Rwanda ku nzego zose.

Mu ijambo yagejeje ku banyamakuru, Perezida Kagame na we yagarutse ku miryango ibihugu byombi bihuriyemo, agira ati: “Ibihugu byacu byombi bihuriye ku kuba abanyamuryango b’imiryango mpuzamahanga, cyane cyane Commonwealth na Francophonie. Binyuze muri izo mbuga, dufite amahirwe yo gukomeza guhuza ibyo dushyira imbere n’ibitekerezo byacu.”

Muri Nzeri 2024, itsinda ryo muri Seychelles riyobowe na Minisitiri w’Ubuzima, Peggy Vidot, ryagiriye uruzinduko rw’akazi mu Rwanda, ryakirwa n’Umunyamabanga wa Leta muri MINAFFET, James Kabarebe, baganira ku gushimangira umubano no ku zindi nzego z’ubufatanye.

Barry Faure ni muntu ki?

Barry Faure ari mu baminisitiri 14 barahiriye imbere ya Perezida Patrick Herminie ku wa 6 Ugushyingo 2025. Nk’uko Minisiteri ayoboye ibitangaza, yabaye Umunyamabanga wa Leta ushinzwe Ububanyi n’Amahanga kuva mu 2012 kugeza mu 2017, nyuma ayobora Ishami ry’Ububanyi n’Amahanga mu Biro bya Visi Perezida kuva mu 2018 kugeza mu 2020. Kuva mu 2006 kugeza mu 2009 yari Ambasaderi wa Seychelles mu Muryango w’Ibihugu by’u Burayi no mu bihugu birimo u Bubiligi, u Buholandi, Luxembourg, Espagne na Portugal. Yavukiye i Victoria mu 1964, yiga ubumenyi bw’imibereho n’ubwa politiki i Havana muri Cuba.

Seychelles ni igihugu kigizwe n’ibirwa biri mu Nyanja y’Abahinde. Uretse Commonwealth na OIF, u Rwanda na Seychelles bihuriye no mu Muryango w’Afurika Yunze Ubumwe (AU) no mu Isoko Rusange ry’Afurika y’Iburasirazuba n’Amajyepfo (COMESA).

IBANZE.com

Fungura JavaScript kugira ngo ukoreshe urubuga rwose.

Subira ahabanza