Ukraine n’u Rwanda basinye amasezerano yo gukuriraho visa abafite pasiporo z’abadipolomate

Ibanze ·

Minisitiri Olivier J.P. Nduhungirehe na Andrii Sybiha basinya amasezerano

U Rwanda na Ukraine byashyize umukono i New York ku masezerano yo gusonerana visa ku bafite pasiporo z’abadipolomate, naho Minisitiri Sybiha ashimira u Rwanda uko rushyigikira imyanzuro ireba Ukraine muri Loni.

U Rwanda na Ukraine byashyize umukono ku masezerano yo gusonerana visa ku bafite pasiporo z’abadipolomate b’ibihugu byombi. Yasinywe ku wa 22 Nzeri 2026 i New York muri Leta Zunze Ubumwe za Amerika, na Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga n’Ubutwererane w’u Rwanda, Olivier J.P. Nduhungirehe, na mugenzi we wa Ukraine, Andrii Sybiha, ku ruhande rw’Inteko Rusange ya 81 y’Umuryango w’Abibumbye (UNGA81).

Minisiteri y’Ububanyi n’Amahanga n’Ubutwererane (MINAFFET) yabitangaje ku wa 23 Nzeri 2026 ku mbuga zayo za X na Instagram, igira iti: “Ku ruhande rwa UNGA81, Minisitiri Olivier J.P. Nduhungirehe yahuye na mugenzi we wa Ukraine, Andrii Sybiha. Abaminisitiri bombi baganiriye ku mubano w’ibihugu byombi n’uburyo bwo kurushaho gushimangira ubufatanye hagati y’u Rwanda na Ukraine. Banashyize umukono ku Masezerano yo gusonerana visa ku bafite pasiporo z’abadipolomate.” Nduhungirehe na we yasangije ubwo butumwa ku rubuga rwe rwa X, yandika ati: “Isinywa ry’Amasezerano yo gusonerana visa ku bafite pasiporo z’abadipolomate, hamwe na Andrii Sybiha, Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga wa Ukraine.”

Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga wa Ukraine, Andrii Sybiha (ibumoso), asuhuzanya na Minisitiri Olivier J.P. Nduhungirehe w’u Rwanda i New York ku wa 22 Nzeri 2026. (Ifoto: Andrii Sybiha kuri X)

Ambasade ya Ukraine mu Rwanda yatangaje ko abo baminisitiri bahuriye ku cyicaro cy’Umuryango w’Abibumbye i New York. Nduhungirehe ari mu itsinda ry’u Rwanda riri muri iyi Nteko Rusange, riyobowe na Minisitiri w’Intebe Justin Nsengiyumva uhagarariye Perezida Paul Kagame, nk’uko The New Times yabitangaje. Amasezerano yasinywe ku munsi Impaka Rusange (General Debate) za UNGA81 zatangiriyeho.

Aya masezerano agamije ko abafite pasiporo z’abadipolomate b’ibihugu byombi batazongera gusabwa visa igihe bagiye mu kindi gihugu. Ibiyakubiyemo mu buryo burambuye, nk’igihe ntarengwa umuntu yemerewe kumara nta visa n’igihe azatangira gukurikizwa, ntibyatangajwe. Ku rutonde rw’amasezerano ibihugu byombi bifitanye, rwashyizwe ku rubuga rwa Ambasade ya Ukraine i Kigali ku wa 31 Ukwakira 2024, hariho inyandiko ebyiri: ihererekanya ry’inyandiko ryashyizeho umubano mu by’ububanyi n’amahanga ku wa 8 Nzeri 1993, n’amasezerano y’ubwumvikane ku biganiro bya politiki hagati ya minisiteri z’ububanyi n’amahanga z’ibihugu byombi, yasinywe ku wa 25 Gicurasi 2023.

Sybiha: “Twibanze ku mahoro”

Mu butumwa yanyujije ku rubuga rwa X ku mugoroba wo ku wa 22 Nzeri (ku isaha ya New York), bwanashyizwe ku rubuga rwa Minisiteri y’Ububanyi n’Amahanga ya Ukraine, Minisitiri Sybiha yagize ati: “Nagiranye ibiganiro bifite ireme kandi byatanze umusaruro na mugenzi wanjye w’u Rwanda, Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga n’Ubutwererane Mpuzamahanga Olivier Nduhungirehe. Mu biganiro byacu twibanze ku mahoro: ishyirwa mu bikorwa ry’Amasezerano ya Washington kugira ngo haboneke amahoro arambye, umutekano n’iterambere mu karere k’Ibiyaga Bigari, ndetse n’imbaraga zo gushaka amahoro zigamije guhagarika ubushotoranyi bw’Uburusiya kuri Ukraine.”

Yakomeje agira ati: “Umurongo ibihugu by’Afurika bifata ni ingenzi mu guteza imbere ibikorwa bigamije amahoro. Nashimiye mugenzi wanjye ku ijwi ry’u Rwanda rishingiye ku mahame, n’uko ruhora rushyigikira imyanzuro y’ingenzi ireba Ukraine mu Muryango w’Abibumbye.” Yongeyeho ko baganiriye no ku kurushaho gushimangira umubano wa Ukraine n’u Rwanda no kunoza ubufatanye mu nzego zifitiye impande zombi inyungu, ati: “Ukraine iha agaciro gakomeye ubucuti ifitanye n’u Rwanda, kandi itegerezanyije amatsiko kurushaho kunoza ibiganiro n’ubufatanye byacu.”

Amasezerano ya Washington Sybiha yavuze ni ayo u Rwanda na Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC) byagiranye: ay’amahoro Minisitiri Nduhungirehe na mugenzi we wa RDC, Thérèse Kayikwamba Wagner, basinyiye i Washington ku wa 27 Kamena 2025, n’Amasezerano ya Washington agamije Amahoro n’Uburumbuke (Washington Accords for Peace and Prosperity) Perezida Paul Kagame na Perezida Félix Tshisekedi bashyizeho umukono ku wa 4 Ukuboza 2025, mu muhango Perezida wa Amerika, Donald Trump, yakiriye i Washington.

Ku bijyanye n’imyanzuro ya Loni, ku wa 2 Werurwe 2022 Inteko Rusange y’Umuryango w’Abibumbye yemeje umwanzuro usaba Uburusiya guhagarika ako kanya gukoresha ingufu muri Ukraine no gukurayo ingabo zabwo zose. Watowe n’ibihugu 141, bitanu birawanga, naho 35 birifata. Nk’uko itangazo rya Loni ribivuga, u Rwanda rwatoye rushyigikira uwo mwanzuro, maze uwaruhagarariye asobanura ko rwabikoze rushyigikira kandi rwubaha ubwigenge, ubusugire n’ubudahungabanywa bw’imbibi by’igihugu icyo ari cyo cyose, anashimangira ko ibikorwa bya gisirikare bigomba guhagarara ako kanya.

Umubano umaze imyaka 33

U Rwanda na Ukraine byatangiye umubano mu by’ububanyi n’amahanga ku wa 8 Nzeri 1993. Nk’uko Ambasade ya Ukraine mu Rwanda ibivuga, mu myaka mirongo ya mbere y’ubwigenge bwa Ukraine umubano w’ibihugu byombi wari muke, ariko mu gice cya mbere cy’imyaka ya 2020 Ukraine itangira kuwitaho cyane. Muri Gicurasi 2023, Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga wa Ukraine yagiriye mu Rwanda uruzinduko rwa mbere rwemewe mu mateka y’umubano w’ibihugu byombi. Ku wa 16 Mutarama 2024, Perezida wa Ukraine, Volodymyr Zelenskyy, na Perezida Paul Kagame bahuriye i Davos mu Busuwisi ku ruhande rw’Ihuriro Mpuzamahanga ku Bukungu (World Economic Forum), iba inama ya mbere yahuje abakuru b’ibihugu byombi.

Ambasade ya Ukraine i Kigali yatangiye imirimo ku wa 22 Ukuboza 2023, ifungurwa ku mugaragaro ku wa 16 Mata 2024 mu ruzinduko rwa Maksym Subh, Intumwa Yihariye ya Ukraine mu Burasirazuba bwo Hagati no muri Afurika. Viacheslav Yatsiuk, Ambasaderi wa mbere wa Ukraine mu Rwanda ufite icyicaro i Kigali, yatangiye imirimo muri Gashyantare 2025.

Nduhungirehe na Sybiha si ubwa mbere bahura. Ku wa 11 Mata 2025 bahuriye i Antalya muri Turukiya, ku ruhande rw’Ihuriro rya Dipolomasi rya Antalya (Antalya Diplomacy Forum), naho muri Mata 2026 bongera guhurira ku kibuga cy’indege cya Istanbul, Sybiha ari mu nzira ajya muri iryo huriro. Icyo gihe Sybiha yanditse ko baganiriye ku gushimangira umubano wa Ukraine n’u Rwanda, ku kunoza imikoranire mu miryango mpuzamahanga no kwagura ubufatanye mu by’ubukungu, ati: “Ukraine ibona u Rwanda nk’umufatanyabikorwa w’ingenzi uri kuzamuka muri Afurika.” Yavuze kandi ko bagaragaje inzego zitanga icyizere z’ubufatanye zirimo umutekano, ubuhinzi n’ishoramari, anashimangira ko Ukraine ifatanyije n’Abanyarwanda mu kwibuka ku nshuro ya 32 Jenoside yakorewe Abatutsi.

Andrii Sybiha ayoboye ububanyi n’amahanga bwa Ukraine kuva ku wa 5 Nzeri 2024, asimbuye Dmytro Kuleba. Mbere yaho yabaye Ambasaderi wa Ukraine muri Turukiya kuva mu 2016 kugeza mu 2021, nyuma aba Umuyobozi Wungirije w’Ibiro bya Perezida wa Ukraine. Olivier J.P. Nduhungirehe we ayoboye MINAFFET kuva muri Kamena 2024.

IBANZE.com

Fungura JavaScript kugira ngo ukoreshe urubuga rwose.

Subira ahabanza